NIFC LOGO
NIFC LOGO
Józef Wieniawski
1837–1912
BIOGRAM

Kompozytor i pianista – naukę gry na fortepianie rozpczął w rodzinnym Lublinie, u swojej matki Reginy. W ślad za swoim starszym bratem Henrykiem przeniósł się do Paryża, by w l. 1847¬–1850 odbyć studia muzyczne w tamtejszym konserwatorium – jego pedagogami byli m.in. Jean-François Marmontel (fortepian) i Charles-Valentin Alkan (solfeż); umiejętności fortepianowe doskonalił także u wujka Edward Wolffa, również profesora uczelni. Pierwsze występy Józef zawdzięcza wspólnym koncertom z Henrykiem, z którym, wraz z końcem nauki, rozpoczął wspólne tournée po Polsce i Rosji; do 1852 r. odwiedzili m.in. Warszawę, Lublin, Wilno, Helsinki, Petersburg i Moskwę. Potem bracia ruszyli w koncertową podróż po niemieckich ośrodkach. Od 1857 r. Józef występował już sam i poświęcił się poszerzaniu swoich kompetencji muzycznych – doskonalił grę u Franza Liszta w Weimarze, a kompozycji uczył się u Adolfa Berharda Marxa w Berlinie. Dwa lata później osiadł na stałe w Warszawie, gdzie zajął się organizacją życia muzycznego; działał także w Moskwie jako wykładowca przy Rosyjskim Towarzystwie Muzycznym, by w 1871 r. wejść do grona członków-założycieli Warszawskiego Towarzystwa Muzycznego, którego cztery lata później został dyrektorem. Od 1878 r. pełnił funkcję profesora konserwatorium w Brukseli, w której pozostał już do końca życia.

Józef Wieniawski cieszył się przede wszystkim sławą wybitnego pianisty – ceniono go  za fenomenalną technikę, muzykalność i precyzję, za umiejętne akompaniowanie, ale też mistrzowskie improwizowanie – w szczególności wybitnego interpretatora muzyki Fryderyka Chopina, której bronił przed nadużyciami zmian tekstu muzycznego. Jego kompozytorska spuścizna również zyskała uznanie krytyków – przede wszystkim fortepianowa, bo w przypadku dzieł orkiestrowych kameralnych można zgodzić się z ówczesną opinią, że „wirtuoz szkodził kompozytorowi”. Utwory fortepianowe, których styl Wieniawski odziedziczył po Chopinie i Liszcie, cechuje romantyczne wirtuozostwo o monumentalnym brzmieniu i porywającym blasku, np. Valse de concerto op. 3 czy Nokturn op. 37. W późniejszym okresie wpływ na niego wywarł także muzyczny impresjonizm, czego przykładem jest Sur l’Océan op. 28.